Zwangerschap en borstvoeding: tips en advies van de apotheker
Zwangerschap en borstvoeding zijn bijzondere maanden, maar gaan vaak gepaard met kleine klachten: misselijkheid, vermoeidheid, verstopping, zware benen, strakke huid, pijnlijke tepels. Met wat dagelijkse aandacht en voortdurend overleg met gynaecoloog en verloskundige zijn de meeste van deze ongemakken met gemoedsrust te beheersen.
Lees de volledige gids ↓Nuttige producten voor zwangerschap en borstvoeding
Supplementen voor zwangerschapSupplementen voor borstvoedingCrèmes tegen striaeTepelcrèmesZogcompressen
Massigen Zwangerschap Borstvoeding met Foliumzuur Multivitaminen en Mineralen 30...
Multicentrum Mama DHA 30 Tabletten + 30 Capsules
Rilastil Zwangerschapsstriemen Verzachtende Hydraterende en Elasticiteit Gevende Crème...
Automatische selectie op basis van categorieën en productkenmerken: vraag de apotheker voor een keuze op maat.
Wat is het en hoe herken je het
Meer dan van een klacht spreken we van een fase waarin het lichaam snel verandert. In het eerste trimester komen misselijkheid (vooral 's ochtends), slaperigheid, gespannen borsten en een grotere gevoeligheid voor geuren vaak voor. Naarmate de maanden verstrijken kunnen maagzuur, verstopping, zwelling van enkels en benen, rugpijn en de eerste striae op buik, heupen en borsten optreden.
Na de bevalling, tijdens de borstvoeding, betreffen de meest voorkomende ongemakken de borsten: rode of gebarsten tepels (kloofjes), een gespannen gevoel wanneer de borst erg vol is, kleine lekjes van melk tussen twee voedingen. Daarbij komen vermoeidheid en onderbroken slaap, volkomen begrijpelijk in de eerste maanden van het leven van de baby.
De meest voorkomende oorzaken
Een groot deel van de klachten tijdens de zwangerschap hangt samen met hormonale veranderingen: progesteron bijvoorbeeld ontspant de gladde spieren en vertraagt de darmpassage en de maaglediging. Het bloedvolume neemt toe, de groeiende baarmoeder drukt op de aderen van het bekken en maakt de veneuze terugvloed vanuit de benen moeilijker. De huid, die snel wordt uitgerekt, kan elasticiteit verliezen en striae vormen.
Bij borstvoeding ontstaan kloofjes vaak door een onjuiste aanhechting aan de borst, te frequent wassen of agressieve reinigingsmiddelen die de huid uitdrogen. De behoefte aan sommige voedingsstoffen, zoals ijzer, jodium, calcium en omega-3-vetzuren, neemt toe, zowel tijdens de zwangerschap als in de maanden dat je borstvoeding geeft.
Tips en praktische adviezen
- Doe tegen misselijkheid vaak kleine tussendoortjes en leg een cracker of beschuit op het nachtkastje om te eten voordat je opstaat.
- Drink de hele dag door water in kleine slokjes en geef de voorkeur aan groenten, fruit, peulvruchten en volkoren granen om een regelmatige stoelgang te bevorderen.
- Beweeg elke dag met rustige activiteiten zoals wandelen, zwemmen of zwangerschapsgym, als de gynaecoloog geen andere aanwijzingen heeft gegeven.
- Leg je benen omhoog als je zit of ligt; vermijd lang stilstaan en het over elkaar slaan van de benen.
- Hydrateer de huid van buik, borsten en heupen elke dag, vanaf de eerste weken, met een zachte massage.
- Vraag bij borstvoeding de verloskundige om de houding van de baby en de aanhechting aan de borst te controleren: het is de eerste stap om kloofjes te voorkomen.
- Was de borst alleen met lauwwarm water of een zeer milde reiniger en laat haar na de voeding aan de lucht drogen.
Wat vind je in de drogisterij
Voedingssupplementen voor de zwangerschap combineren meestal foliumzuur, ijzer, jodium, vitamine D en DHA: foliumzuur wordt aanbevolen vanaf de periode waarin je zwanger wilt worden, maar dosering en duur moeten altijd met de gynaecoloog worden afgestemd. Er bestaan ook formules die zijn bedoeld voor de borstvoeding en bijdragen aan het dekken van de verhoogde behoefte aan sommige voedingsstoffen van de moeder. Bedenk dat voedingssupplementen geen vervanging zijn voor een gevarieerde, evenwichtige voeding.
Voor de huid vind je crèmes en oliën tegen striae, dagelijks in te masseren om de huid soepel en gehydrateerd te houden. Voor de borsten zijn tepelcrèmes nuttig (bijvoorbeeld op basis van gezuiverde lanoline), die de huid beschermen en verzachten en meestal niet voor de voeding hoeven te worden verwijderd; zogcompressen houden het gebied droog, terwijl tepelhoedjes tijdelijke verlichting kunnen geven wanneer de tepels erg gevoelig zijn. Tegen misselijkheid vinden sommige vrouwen acupressuurbandjes of gembersnoepjes nuttig, in elk geval te gebruiken na overleg met de arts.
Wanneer naar de arts
Tijdens de zwangerschap moet elk product, ook een natuurlijk, met de gynaecoloog of verloskundige worden besproken. Neem direct contact op met de arts bij bloedverlies, hevige buikpijn of regelmatige krampen, koorts, braken dat zo hevig is dat je geen vocht kunt binnenhouden, aanhoudende hoofdpijn met zichtstoornissen, plotselinge zwelling van gezicht en handen, of verminderde bewegingen van de baby. Vraag bij borstvoeding advies als de borst rood, warm en pijnlijk wordt met koorts, als de kloofjes binnen enkele dagen niet verbeteren of bloeden, of als je twijfels hebt over de groei van de kleine.
Veelgestelde vragen
Wanneer begin je met foliumzuur?
De algemene aanwijzing is om al te beginnen wanneer je een zwangerschap plant en de eerste maanden voort te zetten; dosering en duur worden met de arts vastgesteld.
Werken crèmes tegen striae echt?
Ze kunnen niet garanderen dat je striae voorkomt, omdat aanleg veel uitmaakt, maar de huid gehydrateerd en soepel houden met een dagelijkse massage kan helpen.
Mag ik tepelcrème gebruiken zonder die voor de voeding te verwijderen?
Veel producten op basis van gezuiverde lanoline zijn daar juist voor bedoeld: controleer altijd de aanwijzingen op de verpakking.
De informatie op deze pagina is bedoeld ter voorlichting en vervangt niet het advies van de arts of apotheker. Voedingssupplementen zijn geen vervanging voor een gevarieerde en evenwichtige voeding en een gezonde levensstijl. Neem bij aanhoudende of ernstige klachten contact op met een zorgprofessional.