Wysokie trójglicerydy: przyczyny, sposoby i porady farmaceuty
Wysokie trójglicerydy są często odbiciem nawyków żywieniowych: cukry, alkohol i obfite posiłki szybko je podnoszą. Dobra wiadomość jest taka, że dobrze reagują na zmiany stylu życia. Oto jak je interpretować i co zrobić, aby przywrócić równowagę.
Przeczytaj cały poradnik ↓Produkty przydatne przy wysokie trójglicerydy
Omega 3Olej z krylaSuplementy na metabolizm lipidówBłonnik dający uczucie sytości
Automatyczny wybór na podstawie kategorii i cech produktów: aby dobrać coś na miarę, zapytaj farmaceutę.
Czym są i jak je rozpoznać
Trójglicerydy to główna forma, w jakiej organizm magazynuje tłuszcze: stanowią rezerwę energii, z której ciało korzysta między posiłkami. Gdy jednak ich stężenie we krwi przekracza wartości referencyjne, mówimy o hipertriglicerydemii, stanie, który, zwłaszcza w połączeniu z wysokim cholesterolem, nadwagą lub podwyższonym poziomem glukozy, zwiększa ryzyko sercowo-naczyniowe.
Podobnie jak w przypadku cholesterolu, wysokie trójglicerydy nie dają objawów. Wykrywa się je w badaniu krwi wykonanym na czczo: jedzenie w poprzedzających godzinach może bowiem zafałszować wynik. Dopiero przy bardzo wysokich wartościach mogą pojawić się dolegliwości, takie jak ból brzucha, wymagające szybkiej kontroli lekarskiej.
Warto odczytywać trójglicerydy razem z pozostałymi wartościami profilu lipidowego: gdy są wysokie, a HDL niski, zwłaszcza przy dużym obwodzie talii i granicznym poziomie glukozy, lekarz może mówić o zespole metabolicznym, czyli zbiorze czynników zasługujących na uwagę. Jednak nawet pojedyncza wartość nieco powyżej normy to przydatna zachęta do przejrzenia codziennych nawyków.
Najczęstsze przyczyny
Bardziej niż cholesterol trójglicerydy są wrażliwe na to, co jemy i pijemy każdego dnia:
- Nadmiar cukrów prostych: słodycze, napoje słodzone, soki owocowe, miód i dżemy w dużych ilościach.
- Zbyt dużo węglowodanów rafinowanych (białe pieczywo, makaron i ryż niepełnoziarniste) w obfitych porcjach.
- Alkohol, nawet w ilościach, które wydają się umiarkowane: to jeden z czynników, które podnoszą je najbardziej.
- Nadwaga, tłuszcz brzuszny i siedzący tryb życia.
- Wysoki poziom glukozy, cukrzyca i insulinooporność.
- Predyspozycje rodzinne, niedoczynność tarczycy i niektóre terapie farmakologiczne.
Sposoby i praktyczne porady
Małe, konsekwentne zmiany mogą obniżyć wartości nawet wyraźnie:
- Radykalnie ogranicz słodycze, napoje słodzone i alkohol: to często najskuteczniejszy krok.
- Wybieraj produkty pełnoziarniste i zawsze łącz węglowodany z warzywami i białkiem, aby spowolnić ich wchłanianie.
- Jedz ryby morskie (makrela, sardynki, anchois, łosoś) dwa lub trzy razy w tygodniu.
- Ogranicz bardzo słodkie owoce i soki: lepszy jest cały owoc, w rozsądnych porcjach.
- Unikaj bardzo obfitych kolacji i ciągłego podjadania.
- Regularnie wykonuj aktywność aerobową: pracujący mięsień zużywa trójglicerydy jako paliwo.
- Nawet niewielka utrata wagi, jeśli masz nadwagę, może wyraźnie poprawić obraz.
- Uważaj na produkty „light” lub bez tłuszczu: często kompensują to dodatkiem cukrów. Czytanie etykiet pomaga dokonywać świadomych wyborów.
- Gotuj prostymi metodami (na parze, w piekarniku, na patelni grillowej) i używaj oliwy z oliwek z pierwszego tłoczenia na zimno i z umiarem.
Po dwóch lub trzech miesiącach konsekwentnych zmian warto powtórzyć badania: widok poprawiających się wartości to także doskonała motywacja do kontynuacji.
Co znajdziesz w parafarmacji
Niektóre suplementy mogą być wsparciem w ramach zmiany stylu życia:
- Omega 3 (EPA i DHA) z oleju rybiego, kryla lub alg: w odpowiednich dawkach przyczyniają się do utrzymania prawidłowego poziomu trójglicerydów we krwi. Wybieraj produkty z wyraźnie podaną zawartością EPA i DHA i przyjmuj je z posiłkami.
- Formuły złożone na metabolizm lipidów, łączące ekstrakty roślinne, takie jak bergamotka, karczoch lub berberyna.
- Błonnik, taki jak glukomannan, babka płesznik i beta-glukany, który zwiększa uczucie sytości i spowalnia wchłanianie cukrów i tłuszczów.
- Ekstrakty wspierające funkcję wątroby, takie jak karczoch i ostropest plamisty, często obecne w produktach „oczyszczających”.
Omega 3 w wysokich dawkach mogą wchodzić w interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi lub przeciwpłytkowymi: w takich przypadkach zawsze najpierw zapytaj lekarza. Suplementy diety nie zastępują zróżnicowanej, zrównoważonej diety.
Kiedy skonsultować się z lekarzem
Porozmawiaj z lekarzem, jeśli:
- wartości są bardzo wysokie lub nie spadają po kilku miesiącach zmian w jedzeniu;
- masz także wysoki cholesterol, podwyższony poziom glukozy, wysokie ciśnienie lub duży obwód talii;
- pojawia się silny ból brzucha, zwłaszcza po posiłkach: może to być oznaka problemu z trzustką i należy to natychmiast ocenić;
- jesteś w ciąży, przyjmujesz leki przeciwzakrzepowe lub inne terapie przewlekłe i chcesz stosować suplementy.
Najczęstsze pytania
Czy do pomiaru trójglicerydów trzeba być na czczo?
Tak, zazwyczaj zaleca się głodówkę trwającą około 10-12 godzin i unikanie alkoholu dzień wcześniej, ponieważ niedawny posiłek może tymczasowo zwiększyć wartość.
Czy owoce podnoszą trójglicerydy?
W normalnych porcjach nie; problem pojawia się przy dużych ilościach, bardzo słodkich owocach lub sokach. Dwie, trzy porcje całych owoców dziennie są zazwyczaj odpowiednie.
Lepszy olej rybi czy omega 3 z alg?
Oba dostarczają EPA i DHA. Algi to dobry wybór dla osób na diecie roślinnej lub nietolerujących ryb; liczy się przede wszystkim rzeczywista ilość EPA i DHA w dawce.
Informacje na tej stronie mają charakter informacyjny i nie zastępują opinii lekarza ani farmaceuty. Suplementów diety nie należy traktować jako substytutu zróżnicowanej, zrównoważonej diety i zdrowego stylu życia. W przypadku utrzymujących się lub poważnych objawów skonsultuj się z pracownikiem ochrony zdrowia.