Keelpijn: oorzaken, natuurlijke tips en wanneer je naar de arts moet
Keelpijn is een van de meest voorkomende redenen om advies te vragen aan de balie: branderigheid, schrapen en pijn bij het slikken kunnen zelfs een gewone dag zwaar maken. In de meeste gevallen gaat het om een voorbijgaande irritatie die je met eenvoudige maatregelen kunt verzachten.
Lees de volledige gids ↓Nuttige producten voor keelpijn
KeelspraysPropolis zuigtablettenGorgeloplossingen en mondspoelingenSupplementen met plantenextracten
Bios Line Sedigola Apix Activ Citroen 20 Zuigtabletten van 1,5 g
Automatische selectie op basis van categorieën en productkenmerken: vraag de apotheker voor een keuze op maat.
Wat is het en hoe herken je het
Met keelpijn bedoelen we een ontsteking van de keelholte, vaak faryngitis genoemd, die soms ook de amandelen (tonsillitis) of het strottenhoofd (laryngitis) betreft. Het uit zich in:
- pijn of branderigheid in de keel, die toeneemt bij het slikken;
- een droog gevoel of het gevoel van "schrapen";
- een rode keel bij inspectie;
- een hese stem of een zachter wordende stem, als het strottenhoofd is aangedaan;
- soms koorts, uitputting en gezwollen lymfeklieren in de hals.
Keelpijn is vaak het eerste signaal van een verkoudheid of griep en gaat gepaard met een verstopte neus en hoest.
Ook wie voor zijn werk veel zijn stem gebruikt, kent deze klacht goed: na een dag lessen, vergaderingen of telefoontjes kan de keel droog en geïrriteerd aanvoelen en de stem vermoeid zijn, zonder dat er sprake is van een infectie. In die gevallen zijn stemrust en goede hydratatie de eerste bondgenoten. Ook wie met een verstopte neus slaapt, ademt met open mond en voelt bij het ontwaken vaak een droge en pijnlijke keel, die in de loop van de ochtend verbetert.
De meest voorkomende oorzaken
In de overgrote meerderheid van de gevallen is de oorsprong viraal. Minder vaak is een bacterie betrokken, in het bijzonder streptokokken, vooral bij kinderen op schoolleeftijd. Er bestaan echter ook niet-infectieuze oorzaken:
- droge lucht en te sterke verwarming, vooral 's nachts;
- ademen door de mond door een verstopte neus;
- actief en passief roken, smog en irriterende stoffen;
- intensief stemgebruik (leraren, zangers, medewerkers van callcenters);
- allergieën, met slijm dat langs de achterwand van de keel druipt;
- gastro-oesofageale reflux, die de keel vooral 's ochtends kan irriteren.
Praktische tips
- Drink regelmatig kleine slokjes lauwe vloeistoffen: kruidenthee, water, bouillon.
- Probeer de klassieke honing in een lauwe kruidenthee (niet voor kinderen onder de één jaar).
- Gorgel met lauw water en een snufje zout om het slijmvlies te verlichten.
- Bevochtig de lucht in de slaapkamer en verwarm de ruimtes niet te sterk.
- Geef je stem rust: vermijd schreeuwen, maar ook fluisteren, wat de stembanden vermoeit.
- Vermijd roken, alcohol, zeer pittig eten of te koude of te hete dranken.
- Kies zacht voedsel dat makkelijk te slikken is, zoals soep, yoghurt en puree.
Wat vind je in de drogisterij
Verschillende soorten producten kunnen helpen de klachten te verzachten en het slijmvlies te beschermen:
- Keelsprays op basis van filmvormende en verzachtende stoffen (bijvoorbeeld hyaluronzuur, aloë, glycerine) die een beschermend laagje vormen op het geïrriteerde slijmvlies.
- Zuigtabletten en snoepjes met propolis, honing, raketkruid of maluwe, die je langzaam in de mond laat smelten: de speekselproductie zelf draagt bij aan het bevochtigen van de keel.
- Mondspoelingen en gorgeloplossingen speciaal voor de mond- en keelholte.
- Supplementen met plantenextracten (echinacea, vlier, rozenbottel) of met lactoferrine en zink, die de natuurlijke afweer van het lichaam kunnen ondersteunen.
- Luchtbevochtigers en diffusers om de lucht minder droog te houden.
Volg altijd de aanwijzingen op het etiket en bedenk dat voedingssupplementen geen vervanging zijn voor een gevarieerde, evenwichtige voeding en een gezonde levensstijl. Wie allergisch is voor bijenproducten moet producten op basis van propolis en honing vermijden.
Voor het kiezen van het juiste product telt ook het moment: sprays en zuigtabletten zijn handig onderweg en kunnen meerdere keren per dag worden gebruikt, terwijl gorgelen prettig is 's ochtends en 's avonds. Voor kinderen bestaan er speciale formuleringen, vaak in spray, met doseringen en ingrediënten die bij de leeftijd passen; zuigtabletten moeten bij de allerkleinsten worden vermeden vanwege het risico op verstikking. Als je een intolerantie hebt of een bijzonder dieet volgt, controleer dan de ingrediëntenlijst op suikers, gluten of zoetstoffen.
Wanneer naar de arts
- Hoge koorts, boven 38,5 °C, of witte plekken op de amandelen.
- Zeer hevige pijn of pijn aan slechts één kant, moeite met het openen van de mond.
- Moeite met het doorslikken van speeksel of met ademen: in dat geval is een spoedige beoordeling nodig.
- Heesheid die langer dan twee tot drie weken duurt, vooral bij rokers.
- Terugkerende keelpijn of keelpijn met huiduitslag.
- Jonge kinderen, zwangere vrouwen en mensen met een verminderde weerstand, voordat ze een product gebruiken.
Veelgestelde vragen
Hoe weet ik of de keelpijn bacterieel is?
Dat is niet met het oog vast te stellen: de arts kan een snelle keelkweek afnemen om de aanwezigheid van streptokokken te controleren en te beslissen of een behandeling nodig is.
Is ijs goed bij keelpijn?
De kou kan tijdelijk verlichting geven bij de branderigheid, maar heeft geen effect op de ontsteking. Wissel het beter af met lauwe dranken.
Hoelang duurt keelpijn meestal?
Virale vormen verbeteren over het algemeen in 5-7 dagen. Als het langer aanhoudt of erger wordt, is het raadzaam om je te laten onderzoeken.
De informatie op deze pagina is bedoeld ter voorlichting en vervangt niet het advies van de arts of apotheker. Voedingssupplementen zijn geen vervanging voor een gevarieerde en evenwichtige voeding en een gezonde levensstijl. Neem bij aanhoudende of ernstige klachten contact op met een zorgprofessional.